DE STERRENKUNDE VAN UW KLACHTEN
-------------------------------

door mr. Sjoerd Visser, advocaat


Bij de bovenstaande titel kunt u zich van alles voorstellen: een
astrologische verklaring voor ME/CVS of pijnklachten waardoor u letterlijk
sterretjes ziet. Ik bedoel echter de sterretjes (asterisken) in de
beschrijvingen van de functies, waarvoor de uitvoeringsinstelling u in het
kader van de WAO-beoordeling weer geschikt acht.

Bij de meeste WAO-beoordelingen komt het erop neer, dat de verzekeringsarts
uw medische beperkingen in kaart brengt. Hij doet dat op een formulier,
waarop hij uw belastbaarheid en uw beperkingen op 28 punten kan aangeven.
Hij omcirkelt daarbij per punt een code en maakt er soms een aantekening
bij. Hoe meer de omcirkelde code naar rechts staat en hoe lager het cijfer
van de code, des te zwaarder is de beperking die de verzekeringsarts
aanneemt. De punten 1 tot en met 28 omvatten allerlei aspecten van uw
lichamelijke en psychische belastbaarheid, zoals zitten, staan, lopen,
tillen, dragen, bestand zijn tegen temperatuurwisselingen, gebruik van
zintuigen, gebruik van handen en vingers.

Voor ME-patiënten is ook punt 28 belangrijk, de psychische belastbaarheid.
Zegt u nou niet direct: alweer iemand die denkt dat ME/CVS tussen de oren
zit. Nee, de benaming psychische belastbaarheid is wat dat betreft
misleidend. Punt 28 geeft namelijk een verzameling beperkingen weer die
iemand met weinig energie heel goed zal herkennen. Aspect 28A betreft werken
onder tijdsdruk, 28B een dwingend werktempo, 28D conflicterende
functie-eisen, 28E conflicthantering, 28H verantwoordelijkheid/afbreukrisico
en 28I lawaai. Ook de andere onderdelen van punt 28 kunnen van toepassing
zijn, maar naar mijn ervaring komen beperkingen bij de genoemde onderdelen
bij ME-patiënten het meest voor.

De lijst die de verzekeringsarts heeft ingevuld met uw beperkingen ten
aanzien van de punten 1 t/m 28 en 28 A t/m 28J wordt door de arbeidskundige
ingevoerd in een computer met het Functie Informatie Systeem (FIS). De
28-puntenlijst heet daarom het FIS-belastbaarheidspatroon. De FIS-computer
selecteert daarop uit de functies, die u ondanks de ingevoerde beperkingen
nog zou kunnen verrichten. U weet wel, functies zoals monteur koffiezetters,
assemblagemedewerker, medewerker potplanten, en dergelijke.


Twee belangrijke vragen

Als u vindt dat de geselecteerde functies te zwaar voor u zijn moet u twee
vragen stellen. De eerste vraag is: heeft de verzekeringsarts de lijst met
beperkingen wel goed ingevuld? En de tweede vraag is: als de
verzekeringsarts de lijst met beperkingen goed heeft ingevuld, passen de
uitgeselecteerde functies daar dan wel bij? Bij de beantwoording van de
eerste vraag zijn voor mensen met ME/CVS ook de onderdelen van punt 28
belangrijk. Als u verwacht niet mee te komen in een snel werktempo en niet
bestand bent tegen druk om de productie op te voeren bent u beperkt op 28A
en 28B. Als u niet tegen conflicten en tegenstrijdige opdrachten bestand
bent scoort u op 28D en 28E. Als u gebukt zou gaan onder het feit dat u een
verantwoordelijke functie hebt en dat een fout van u verstrekkende gevolgen
heeft bent u beperkt op 28H. Als u doodmoe wordt van lawaai is 28I van
toepassing. Geloof mij, er zijn nog steeds verzekeringsartsen die bij het
keuren van een ME-patiënt geen enkele beperking bij punt 28 aannemen!

U krijgt de ingevulde 28 puntenlijst een enkele keer al van de
verzekeringsarts. U krijgt hem meestal bij uw bezoek aan de
arbeidsdeskundige. Mocht dat niet zo zijn, dan krijgt u hem in ieder geval
als u inzage neemt in uw dossier bij de uitvoeringsinstelling of als u de
stukken toegestuurd krijgt in het kader van een bezwaarschriftprocedure of
beroepsprocedure.


Sterretjes

Bij de beantwoording van de tweede vraag krijgt u te maken met de sterretjes
uit de kop van dit artikel. De selectie van de FIS-computer is het werk van
een machine, dus grof. Maar de machine is wel eerlijk om het zelf met een
sterretje aan te geven als de werkbelasting in een functie op een bepaald
punt te zwaar is. Als u dus in de 'verwoordingen functiebelasting', die u
krijgt van de functies waarvoor u geschikt bent bevonden, zo'n sterretje
aantreft is het reden om extra goed op te letten. Laat u daarbij niet
misleiden: onderaan de 'verwoording functiebelasting' treft u voor het
gevonden sterretje standaard de volgende toelichting aan: "Aan de
gemarkeerde punten is in het overleg tussen arbeidsdeskundige en
verzekeringsarts bijzondere aandacht besteed. De functie is geschikt
bevonden voor bovenvermelde belanghebbende. De argumenten hiervoor staan
vermeld in de rapportage van de verzekeringsarts of de arbeidsdeskundige."

Meestal treft u in deze rapportages helemaal niets aan over de sterretjes.
Zeg daar iets van in een beroepsprocedure. Voor de beroepsrechter is het een
uitgemaakte zaak dat een functie met één of meer sterretjes, waarop geen
aparte schriftelijke toelichting is gegeven door de verzekeringsarts of
arbeidsdeskundige, geldt als een ongeschikte functie. Zolang u daar zelf
echter niets van zegt kan het zijn dat de beroepsrechter aan de sterretjes
voorbij gaat. Zodra u er wel iets over zegt kan de rechter niet meer om de
sterretjes heen.

Als er wel een aparte toelichting komt van de verzekeringsarts of
arbeidsdeskundige staat u ook nog niet met lege handen. U pakt dan het
'overzicht verkorte functie-omschrijvingen' van de voor u geselecteerde
functies dat u van de arbeidsdeskundige hoort te krijgen. Daarin leest u,
per voor u geschikt geachte functie, wat deze functie voor werkzaamheden
inhoudt. U leest daarin bijvoorbeeld, dat u in die functie op tarief werkt
of dat een productienorm geldt van 2000 producten per uur. Dit betekent dat
u langdurig en snel moet kunnen werken. Anders ligt u eruit bij uw collega's
en uw chef en bent u dus ongeschikt voor die functie. Lees dus het
'overzicht verkorte functieomschrijvingen' en kruis daarin de dingen aan
waarvan u denkt dat die te zwaar voor u zijn. U kunt van de verzekeringsarts
of de arbeidsdeskundige eisen dat hij u een volledige en behoorlijke reactie
geeft waarin hij uiteenzet waarom u naar zijn mening toch kunt werken in die
functie.


Urenbeperking

Tenslotte nog het volgende. Voor ME-patiënten die nog wel kunnen werken maar
dat geen hele dag volhouden is de medische urenbeperking vaak een goede
oplossing. Verzekeringsartsen nemen echter vaak aan dat u toch geschikt bent
om hele dagen te werken. Ten aanzien van de sterretjes en de functie-eisen
van de FIS-functies kunt u dan heel goed het standpunt innemen dat u die
functies wel aankunt voor een beperkte tijd, bijvoorbeeld 20 uur per week,
maar dat uw beperkingen gaan optreden als u meer werkt dan dat aantal uren.
De sterretjes en de beperkingen wat betreft de functie-eisen gelden dus
bijvoorbeeld alleen, voorzover u meer dan 4 uur per dag en 20 uur per week
werkt. Het aantal haalbare uren per dag en per week verschilt natuurlijk van
persoon tot persoon.

Bij dit alles geldt steeds: zoek een goede medische onderbouwing voor uw
standpunten. U kunt zoveel zeggen maar zolang uw woord staat tegenover het
woord van een verzekeringsarts zal de beroepsrechter de voorkeur geven aan
de verzekeringsarts. Schakel dus uw huisarts en/of behandelend specialist,
psycholoog of therapeut in of laat uw advocaat dat doen. Vaak voelen die er
niet voor om uitspraken te doen over uw ongeschiktheid of ongeschiktheid
voor functies. Wijs hen er dan op dat u dat ook niet van hen vraagt maar dat
u hen alleen vraagt om uitspraken te doen over uw beperkingen op de 28
punten.


Naschrift:

Sinds kort wordt er gewerkt met een ander systeem dan het
FIS-belastbaarheidspatroon om belastbaarheid en beperkingen weer te geven,
namelijk de Functionele Mogelijkhedenlijst (FML). Ten opzichte van de 28
puntenlijst zijn hieraan toegevoegd de aspecten 'persoonlijk functioneren'
en 'sociaal functioneren'. Met deze 'Functionele Mogelijkhedenlijst' worden
de beperkingen veel globaler weergegeven dan met de 28-puntenlijst die
hierboven is besproken. In een volgend nummer zal aan deze nieuwe lijst en
de gevolgen daarvan aandacht worden besteed. Ook op de website van de
Steungroep vindt u daarover meer informatie:

www.leefwijzer.nl/steungroep-me.

De oude 28-puntenlijst is nog wel voor zeel veel mensen van belang. Gezien
de grote achterstanden van sommige uitvoeringsinstellingen zullen er
waarschijnlijk nog veel beslissigen vallen die daarop zijn gebaseerd. Ook
degenen die bezig zijn met een bezwaar- of  beroepsprocedure hebben er nog
mee te maken.



Meer informatie over de mogelijkheid van een medische urenbeperking vindt u
in de Steungroep-uitgave 'Standaard verminderde arbeidsduur' (bestelcode
URE).

Zeer nuttige tips voor de vragen die u of uw rechtshulpverlener aan uw arts
kan stellen om tot een goede medische onderbouwing van uw beperkingen te
komen vindt u in het 'Informatiesetje bezwaar- en beroep' (bestelcode BB).
Voor wijze van bestellen, zie het overzicht van Steungroepbrochures achter
in dit nummer.

Beschikt u over positieve of negatieve uitspraken van rechtbanken en
tuchtcolleges: stuur ze dan naar de Steungroep ME en Arbeidsongeschiktheid.
Een selectie wordt in deze rubriek besproken. Alle uitspraken worden te
zijner tijd vermeld in het grote overzicht van rechtbankuitspraken
(bestelcode ORBU).